ايشان را ببردگى نيارند ( 1 ) و اسير ايشان را ( 2 ) نكشند . و قسمت دوم را حكم آن است كه امام را روا بود كه مجروحان را تمام بكشد و از قفاى گريختگان برود و اسيران را بكشد . امّا سبى فرزندان و برده بياوردن روا نبود ( 3 ) هيچ دو گروه را ، و مال ايشان آنچه در لشكرگاه بود امام را باشد ( 4 ) تا قسمت كند بر مقاتله ( 5 ) و آنچه بيرون لشكرگاه باشد او را بر آن سبيلى ( 6 ) نباشد . و در آيت دليل است و در اجماع در آن كه ( 7 ) محاربان ( 8 ) امير المؤمنين على [ 10 - پ ] در عهد ولايت او از اهل بصره و شام و نهروان همه باغيان بودند و قتال ايشان واجب بود بر مسلمانان ، لقول النّبىّ - عليه السلام - لعمّار : ستقتلك الفئة الباغية ، و لقوله - عليه السلام - اخواننا بغوا علينا ، و از آن جا كه رسول - عليه السلام عمّار را گفت تو را گروه ( 9 ) باغيان بكشند و امير المؤمنين را پرسيدند از آن قوم ، گفت : برادران مااند يعنى در نسب كه بر ما ( 10 ) بغى كردند امّا تمسّك ايشان به ظاهر آيت و اجراء اسم ايمان بر ايشان همچنان است كه گفت : يا ايّها الذين آمنوا آمنوا باللَّه ( 11 ) ، اى ( 12 ) ، يا ايّها الذين اظهروا الايمان بالسنتهم امنوا بقلوبكم ، مراد اظهار ايمان باشد و اجراى اسم بر توسّع ( 13 ) على الظاهر . قوله تعالى : يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا يَسْخَرْ قَوْمٌ مِنْ قَوْمٍ عَسى أَنْ يَكُونُوا خَيْراً مِنْهُمْ وَلا نِساءٌ مِنْ نِساءٍ عَسى أَنْ يَكُنَّ خَيْراً مِنْهُنَّ وَلا تَلْمِزُوا أَنْفُسَكُمْ وَلا تَنابَزُوا بِالأَلْقابِ بِئْسَ الاسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الإِيمانِ وَمَنْ لَمْ يَتُبْ فَأُولئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ ‹ 11 › يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اجْتَنِبُوا كَثِيراً مِنَ الظَّنِّ إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ وَلا تَجَسَّسُوا وَلا يَغْتَبْ بَعْضُكُمْ بَعْضاً أَ يُحِبُّ أَحَدُكُمْ أَنْ يَأْكُلَ لَحْمَ أَخِيه مَيْتاً فَكَرِهْتُمُوه وَاتَّقُوا اللَّه إِنَّ اللَّه تَوَّابٌ رَحِيمٌ ‹ 12 › يا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْناكُمْ مِنْ ذَكَرٍ وَأُنْثى وَجَعَلْناكُمْ شُعُوباً وَقَبائِلَ لِتَعارَفُوا إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّه أَتْقاكُمْ إِنَّ اللَّه عَلِيمٌ خَبِيرٌ ‹ 13 › قالَتِ الأَعْرابُ آمَنَّا قُلْ لَمْ تُؤْمِنُوا وَلكِنْ قُولُوا أَسْلَمْنا وَلَمَّا يَدْخُلِ الإِيمانُ فِي قُلُوبِكُمْ وَإِنْ تُطِيعُوا اللَّه وَرَسُولَه لا يَلِتْكُمْ مِنْ أَعْمالِكُمْ شَيْئاً إِنَّ اللَّه غَفُورٌ رَحِيمٌ ‹ 14 › إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّه وَرَسُولِه ثُمَّ لَمْ يَرْتابُوا وَجاهَدُوا بِأَمْوالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ فِي سَبِيلِ اللَّه أُولئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ ‹ 15 › قُلْ أَ تُعَلِّمُونَ اللَّه بِدِينِكُمْ وَاللَّه يَعْلَمُ ما فِي السَّماواتِ وَما فِي الأَرْضِ وَاللَّه بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ ‹ 16 › يَمُنُّونَ عَلَيْكَ أَنْ أَسْلَمُوا قُلْ لا تَمُنُّوا عَلَيَّ إِسْلامَكُمْ بَلِ اللَّه يَمُنُّ عَلَيْكُمْ أَنْ هَداكُمْ لِلإِيمانِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ ‹ 17 › إِنَّ اللَّه يَعْلَمُ غَيْبَ السَّماواتِ وَالأَرْضِ وَاللَّه بَصِيرٌ بِما تَعْمَلُونَ ‹ 18 ›

--> ( 1 ) . آد ، كا ، گا : نبرند . ( 2 ) . آد ، كا ، گا : اسيرانرا . ( 3 ) . آد ، گا : امّا زن و فرزندان ايشان را به بردگى بردن در هيچ حال روا نباشد . ( 4 ) . كا : رسد . ( 5 ) . كا : بر لشكر خويش . ( 6 ) . لا : راه . ( 7 ) . آج : بر آن كه ، آد ، گا : و اجماع بر آن كه . ( 8 ) . كا به . ( 9 ) . آج ، آد ، گا : گروهى . ( 10 ) . آد ، گا : با ما . ( 11 ) . سورهء نساء ( 4 ) آيهء ، 136 . ( 12 ) . كا : يعنى . ( 13 ) . آج ، كا ، لا باشد .